De maan draait niet één keer per dag om de aarde, maar één keer per ongeveer 27 dagen. Per dag legt de maan dus slechts een klein stukje van die baan af, namelijk ongeveer 1/27e deel van een volledige omloop. Wil je het omrekenen: per dag beweegt de maan ruwweg 13 graden verder langs zijn baan om de aarde.
De verwarring over dit onderwerp ontstaat vaak doordat de maan elke dag aan de hemel verschijnt en lijkt te “bewegen”. Maar die dagelijkse beweging aan de lucht is grotendeels het gevolg van de rotatie van de aarde zelf, niet van de omloop van de maan.
Hoe vaak draait de maan om de aarde per dag: de berekening
De maan doet er zo’n 27,3 dagen over om één volledige cirkel om de aarde te maken. Dat heet de siderische omlooptijd. Deel je één omloop (360 graden) door 27,3 dagen, dan komt je uit op een dagelijkse voortgang van iets minder dan 13,2 graden per dag. Per uur beweegt de maan daarmee zo’n 0,5 graden langs zijn baan, wat weinig is vergeleken met de beweging die je aan de hemel ziet.
Per dag is de maan dus nog lang niet een keer rond. Je hebt bijna vier weken nodig om één complete omloop te zien voltooien. Dat is meteen de reden waarom een maand in de meeste kalenders grofweg 28 tot 31 dagen telt: het woord “maand” is rechtstreeks afgeleid van “maan”.
Omlooptijd versus de maancyclus van 29,5 dagen
Er is een subtiel verschil tussen twee manieren om de omlooptijd te meten. De siderische omlooptijd (27,3 dagen) is de tijd die de maan nodig heeft om één keer rond de aarde te draaien ten opzichte van de sterren. De synodische omlooptijd is 29,5 dagen en meet de tijd tussen twee opeenvolgende volle manen. Die is iets langer, omdat de aarde ondertussen zelf ook om de zon beweegt. De maan moet daardoor een stukje extra afleggen voordat hij weer exact dezelfde positie ten opzichte van de zon inneemt.
Voor de vraag hoe vaak de maan per dag om de aarde draait, geldt dus: minder dan 1/27e van een omloop per dag, wat neerkomt op iets meer dan 13 graden langs zijn baan.
Waarom lijkt de maan elke dag toch te bewegen aan de hemel?
De aarde draait in 24 uur om haar eigen as. Daardoor lijken de maan, de zon en de sterren elke dag op te komen en onder te gaan. Dat is een schijnbare beweging, veroorzaakt door jouw eigen positie op een ronddraaiende aarde. De echte beweging van de maan langs zijn baan is veel trager en merk je pas op als je meerdere nachten achter elkaar kijkt: de maan staat elke nacht ietsje anders ten opzichte van de sterren op de achtergrond.
De maan draait per dag dus absoluut niet één keer om de aarde. Eén volledige omloop duurt ruim drie weken. Wat je dagelijks ziet, is vooral de aarde die draait, niet de maan die rondrast.
