De afgelopen maanden is er opvallend veel nieuws over Mars onderzoek. De meest opzienbarende vondst komt van de NASA-rover Perseverance, die in september 2025 mineralen ontdekte die kunnen wijzen op ooit aanwezig leven op de rode planeet. Tegelijk doen Nederlandse onderzoekers van de TU Delft en de Universiteit Utrecht belangrijke ontdekkingen over de structuur van Mars en de geschiedenis van water op de planeet.
NASA vindt sterkste aanwijzingen ooit voor mogelijk leven
Op 10 september 2025 maakte NASA bekend dat de rover Perseverance de sterkste aanwijzingen tot nu toe heeft gevonden voor mogelijk leven op Mars. De rover ontdekte mineralen die erop kunnen wijzen dat er ooit leven heeft bestaan op de planeet. Het gaat nadrukkelijk om aanwijzingen, niet om bewijs. Wetenschappers zijn voorzichtig: de mineralen kunnen ook op een andere manier zijn ontstaan, zonder dat er leven aan te pas is gekomen.
Perseverance rijdt al jaren rond op Mars en verzamelt monsters en metingen. De rover is speciaal ontworpen om sporen van vroeger leven te zoeken. De gevonden mineralen passen in het bredere plaatje dat Mars vroeger warmer en natter was dan nu, en dat er destijds omstandigheden waren die leven in principe mogelijk maakten.
Wat ontdekte TU Delft onder de noordelijke ijskap van Mars?
Onderzoekers van de TU Delft en het Institute for Planetary Research van het Duitse Lucht- en Ruimtevaartcentrum publiceerden in februari 2025 een studie in het wetenschappelijke tijdschrift Nature. Ze slaagden erin de inwendige structuur van Mars te bepalen, en stelden ook de leeftijd vast van de grote ijskap die de noordpool van de planeet bedekt.
De truc die ze daarvoor gebruikten, is dezelfde als bij onderzoek op aarde: ze maten hoe grote stukken land zijn vervormd door het gewicht van de ijskap erop. Die vervorming vertelt iets over het materiaal en de structuur diep onder het ijs. Op aarde gebruiken geologen deze methode al langer om de bodem onder gletsjers en ijskappen te onderzoeken. Nu bleek die aanpak ook op Mars te werken, met verrassende resultaten over wat er onder het ijs schuilgaat.
Water op Mars: korter aanwezig dan gedacht
Planeetonderzoeker Lonneke Roelofs van de Universiteit Utrecht deed onderzoek naar modderstromen op Mars. Haar conclusie, gepubliceerd in maart 2024, is opvallend: de periode dat er vloeibaar water was op Mars is mogelijk veel korter geweest dan wetenschappers tot nu toe dachten.
Op Mars zijn geullandschappen te zien die lijken op sporen van stromend water. Lang was het idee dat die stromen lange tijd actief waren. Maar het nieuwe onderzoek wijst erop dat modderstromen ook op een snellere en kortere manier die landschappen kunnen hebben gevormd. Dat duwt de aanwezigheid van vloeibaar water op Mars verder terug in de tijd. Voor de vraag of er ooit leven heeft bestaan, is dit een belangrijke nuance: minder lang water betekent minder lang een geschikte omgeving voor leven.
Wat maakt dit mars onderzoek nieuws zo belangrijk?
De drie onderzoeken samen geven een steeds scherper beeld van Mars. Vroeger was er water, maar waarschijnlijk korter dan gedacht. De noordpool is bedekt met een ijskap van een bepaalde leeftijd, en onder die ijskap zit een structuur die nu in kaart is gebracht. En dan zijn er nu ook mineralen gevonden die misschien sporen zijn van vroeger leven.
Geen van deze vondsten geeft een definitief antwoord. Maar samen bouwen ze een verhaal op over een planeet die vroeger compleet anders was dan nu. Dat maakt Mars zo’n interessant onderzoeksobject: het is als een bevroren tijdcapsule die stukje bij beetje zijn geheimen prijsgeeft.
Wat staat er nog op de planning?
Perseverance blijft monsters verzamelen op Mars. De bedoeling is dat die monsters ooit naar de aarde worden gebracht, zodat ze hier in laboratoria grondiger kunnen worden onderzocht. Dat project, Mars Sample Return genaamd, is een samenwerking tussen NASA en de Europese ruimtevaartorganisatie ESA. Wanneer de monsters precies op aarde aankomen, is nog niet zeker vanwege technische en financiële uitdagingen.
Ondertussen gaan orbiters en rovers gewoon door met meten en fotograferen. Elke nieuwe dataset levert weer stukjes van de puzzel op. Het is geen snel proces, maar de wetenschap maakt wel stap voor stap vooruitgang.
Het nieuws over Mars op een rij
- September 2025: NASA-rover Perseverance vindt mineralen die kunnen wijzen op vroeger leven op Mars.
- Februari 2025: TU Delft en Duits onderzoeksinstituut bepalen de structuur van Mars en de leeftijd van de noordelijke ijskap, gepubliceerd in Nature.
- Maart 2024: Universiteit Utrecht concludeert dat vloeibaar water op Mars waarschijnlijk veel korter aanwezig was dan gedacht.
- Lopend onderzoek: Perseverance verzamelt monsters voor een toekomstige terugkeermissie naar de aarde.
Mars blijft wetenschappers fascineren. Elke nieuwe studie legt een puzzelstukje bloot, van ijskapstructuren tot mogelijke sporen van leven. De komende jaren belooft het onderzoek alleen maar meer op te leveren.
Veelgestelde vragen
Heeft NASA bewijs gevonden dat er leven was op Mars?
Nee, NASA heeft geen bewijs gevonden. De rover Perseverance ontdekte in september 2025 mineralen die kunnen wijzen op vroeger leven, maar dat zijn aanwijzingen. Wetenschappers benadrukken dat die mineralen ook kunnen zijn ontstaan zonder dat er leven bij betrokken was.
Wat heeft de TU Delft ontdekt over Mars?
Onderzoekers van de TU Delft stelden samen met een Duits instituut vast hoe de inwendige structuur van Mars eruitziet en hoe oud de noordelijke ijskap van de planeet is. Ze deden dit door te meten hoe het land onder de ijskap vervormd is door het gewicht van het ijs. De bevindingen werden gepubliceerd in Nature in februari 2025.
Was er vroeger echt water op Mars?
Ja, wetenschappers zijn er vrij zeker van dat er vroeger vloeibaar water op Mars was. Geullandschappen op de planeet wijzen daarop. Nieuw onderzoek van de Universiteit Utrecht uit 2024 suggereert wel dat water waarschijnlijk veel korter aanwezig was dan gedacht.
Wanneer komen de Marsmonsters naar de aarde?
De exacte datum is nog niet bekend. NASA en ESA werken samen aan een missie om monsters die Perseverance heeft verzameld terug naar de aarde te brengen, het zogenoemde Mars Sample Return-project. Wanneer dat precies gebeurt, is nog onzeker door technische en financiële uitdagingen.
